برگشت نمره چشم بعد از عمل لازک
بسیاری از افراد با امید رهایی همیشگی از عینک زیر تیغ جراحی می‌روند، اما تاری دید چند ماه پس از عمل، آن‌ها را دچار وحشت میکند. آیا برگشت نمره چشم بعد از عمل لازک واقعیت دارد؟ بله، بازگشت بخشی از عیب انکساری در برخی افراد ممکن است. با این حال، هر تاری دیدی به معنای بازگشت واقعی نمره نیست.
تشخیص دقیق این موضوع به نمره‌سنجی معتبر، بررسی سطح چشم و معاینه قرنیه پس از کامل شدن دوره ترمیم نیاز دارد. برای بررسی تخصصی شرایط چشم خود، شما نیاز دارید به متخصصان مهلا اپتیک مراجعه کنید. در ادامه از دیدگاه علمی بررسی می‌کنیم چرا نمره چشم تغییر میکند و چه راهکارهایی پیش روی شما قرار دارد. ویدئو زیر را مشاهده کنید تا با عمل لازک بیشتر آشنا شوید.
آیا نمره چشم بعد از عمل لازک برمی‌گردد؟
ممکن است بعد از یک نتیجه اولیه مناسب، بخشی از عیب انکساری دوباره ظاهر شود. طبق راهنمای جراحی انکساری آکادمی چشم‌پزشکی آمریکا، نتیجه جراحی‌های انکساری در همه افراد یکسان و قابل تضمین نیست و احتمال باقی ماندن یا تغییر عیب انکساری باید پیش از عمل برای بیمار توضیح داده شود.
- در عمل لازک (LASEK)، لیزر با تغییر شکل قرنیه، قدرت تمرکز نور را اصلاح میکند.
- قرنیه پس از عمل وارد فرایند ترمیم و بازسازی می‌شود.
- بر اساس این مرور علمی در PubMed Central، تغییر ضخامت و توزیع اپی‌تلیوم قرنیه می‌تواند بخشی از اثر اصلاحی جراحی‌های لیزری قرنیه را جبران کند و در بعضی افراد به رگرسیون نمره چشم منجر شود.
- بخش مهمی از شواهد این سازوکار از مطالعات PRK و سایر روش‌های لیزری قرنیه به دست آمده است؛ بنابراین نباید همه نتایج را بدون احتیاط مختص لازک دانست.
رگرسیون نمره چشم با باقی ماندن مقداری از نمره چشم از ابتدای عمل یا با پیرچشمی یکسان نیست.
پیرچشمی به دلیل کاهش طبیعی توان تمرکز عدسی چشم برای دید نزدیک با افزایش سن ایجاد می‌شود که حتی پس از جراحی انکساری ممکن است ایجاد شود.
در نتیجه، هیچ جراحی انکساری نمی‌تواند ثابت ماندن کامل و دائمی بینایی را در همه افراد تضمین کند.
تاری دید دوره نقاهت چه تفاوتی با برگشت واقعی نمره چشم دارد؟
هر تاری دیدی به معنای بازگشت عیب انکساری نیست. در هفته‌ها و حتی ماه‌های ابتدایی پس از جراحی‌های سطحی قرنیه، نوسان بینایی اتفاقی کاملاً طبیعی محسوب می‌شود. این افت دید موقت، ناشی از روند بازسازی سلول‌های سطح قرنیه، خشکی چشم و واکنش به قطره‌های دارویی است.
به جدول زیر دقت کنید تا تفاوت این دو حالت را بهتر بشناسید:
| ویژگی | تاری دید دوره نقاهت | برگشت واقعی نمره |
|---|---|---|
| زمان بروز | هفته‌ها و ماه‌های اول پس از عمل | ماه‌ها تا سال‌ها پس از تثبیت نمره |
| علت اصلی | ترمیم بافتی و خشکی سطح چشم | تغییر ضخامت اپی‌تلیوم قرنیه |
| روند تغییر | نوسانی است و روزبه‌روز تغییر میکند | ثابت است و به‌مرور تشدید می‌شود |
بر اساس مطالعه منتشرشده در PubMed Central، بیشتر چشم‌های دارای نزدیک‌بینی خفیف تا متوسط تا حدود سه ماه به ثبات رسیدند، درحالی‌که برای اصلاح نمره‌های بالاتر ممکن بود بیش از شش ماه زمان لازم باشد.
رگرسیون واقعی تنها زمانی تأیید می‌شود که بینایی شما پس از دستیابی به ثبات نسبی نمره چشم، مجدداً دچار افت شود.
برگشت نمره چشم بعد از لازک چه زمانی رخ می‌دهد؟
بازگشت نمره تقویم مشخصی برای همه بیماران ندارد. نتایج مطالعات بالینی روی جراحی‌های سطحی قرنیه در PUBMED نشان می‌دهد که رگرسیون ساختاری در روش‌هایی مانند پی‌آرکی معمولاً در بازه ۶ تا ۱۲ ماه پس از جراحی رخ می‌دهد.
از آنجا که لازک نیز جراحی سطحی و بسیار شبیه به پی‌آرکی است، این شواهد علمی تا حد زیادی برای بیماران لازک نیز صدق میکند.
در این مدت، چشم فرایند بازسازی بافتی خود را تکمیل میکند. اگر شما سال‌ها پس از عمل دچار افت دید شوید، متخصصان عموماً علت را در موارد دیگری جستجو می‌کنند. تغییرات دیررس بینایی معمولاً پیامد روند طبیعی افزایش سن، شروع پیرچشمی در دهه‌های بعدی زندگی یا بروز بیماری‌های جدیدی مانند آب مروارید هستند.
علت برگشت نمره چشم بعد از عمل لازک چیست؟
علت برگشت نمره چشم بعد از لازک، واکنش طبیعی بافت قرنیه به تغییرات ناشی از لیزر است.
- ترمیم طبیعی قرنیه: پس از عمل لازک، قرنیه وارد فرایند ترمیم می‌شود و سلول‌های سطحی قرنیه برای بازسازی ناحیه درمان‌شده تکثیر می‌شوند.
- افزایش ضخامت اپی‌تلیوم: تغییر ضخامت و توزیع سلول‌های سطح قرنیه می‌تواند انحنای قرنیه را کمی تغییر دهد و باعث بازگشت بخشی از عیب انکساری شود.
- رگرسیون نمره چشم: این تغییرات ترمیمی ممکن است باعث شود اثر اصلاحی لیزر تا حدی کاهش پیدا کند و مقداری از نمره چشم برگردد.
- واکنش طبیعی بدن به جراحی: لازک باعث ایجاد یک آسیب کنترل‌شده در قرنیه می‌شود و بدن به‌طور طبیعی فرایند ترمیم و بازسازی را آغاز میکند.
- ادامه تغییرات طبیعی چشم: طبق تحقیقات منتشرشده درباره جراحی‌های سطحی قرنیه توسط بهارات گورنانی، ادامه روند تغییر عیب انکساری که پیش از عمل وجود داشته، می‌تواند یکی از عوامل برگشت نمره چشم باشد.
در مجموع، برگشت نمره چشم بعد از لازک می‌تواند ناشی از ترمیم قرنیه و ادامه تغییرات طبیعی عیب انکساری باشد.
چه افرادی بیشتر در معرض برگشت نمره چشم هستند؟
برخی افراد به دلیل شرایط فیزیکی چشم، شانس بیشتری برای تجربه رگرسیون دارند. بر اساس مقاله منتشرشده توسط مهدی نادری، احتمال بازگشت عیب انکساری پس از جراحی‌های سطحی قرنیه ممکن است در افراد زیر بیشتر باشد:
- افرادی با نزدیک‌بینی یا دوربینی بسیار شدید پیش از عمل
- بیمارانی که نمره چشم آن‌ها قبل از جراحی کاملاً ثابت نشده بود
- مبتلایان به آستیگماتیسم‌های بالا و نامنظم
- کسانی که ضخامت قرنیه آن‌ها نسبت به میزان تراش لیزر کم است
- افراد مبتلا به خشکی چشم شدید و درمان‌نشده پیش از جراحی
برگشت نمره چشم بعد از لازک چگونه درمان می‌شود؟
پزشکان مسیر درمان را بر اساس شدت افت دید و نیازهای روزمره شما انتخاب می‌کنند.
- اگر بازگشت نمره چشم بسیار جزئی باشد و فعالیت‌های روزمره مانند رانندگی را مختل نکند، معمولاً فقط پیگیری و معاینه دوره‌ای انجام می‌شود.
- برای اصلاح افت دید، ممکن است استفاده از عینک مطالعه یا لنز تماسی توصیه شود.
- اگر علت کاهش کیفیت دید خشکی چشم باشد، پزشک ممکن است اشک مصنوعی و داروهای ضدالتهاب تجویز کند.
- در صورت کافی بودن ضخامت قرنیه، امکان انجام عمل ترمیمی بررسی می‌شود.
- انتخاب روش درمان به میزان بازگشت نمره، وضعیت قرنیه و نیازهای بینایی فرد بستگی دارد.
- تصمیم‌گیری نهایی باید پس از نمره‌سنجی دقیق چشم و معاینه قرنیه توسط چشم‌پزشک انجام شود.
چه کسانی می‌توانند عمل ترمیمی لازک انجام دهند؟
عمل ترمیمی لازک تنها زمانی انجام می‌شود که قرنیه شرایط لازم برای جراحی مجدد را داشته باشد:
- ثابت بودن نمره چشم: نمره چشم باید حداقل ۶ ماه تا یک سال بدون تغییر قابل‌توجه باقی مانده باشد.
- بررسی شکل و ضخامت قرنیه: پزشک با استفاده از دستگاه‌های توموگرافی، وضعیت فعلی قرنیه را ارزیابی میکند.
- کافی بودن بافت قرنیه: ضخامت و بافت باقی‌مانده قرنیه باید امکان تراش مجدد با لیزر را فراهم کند.
- نبود اکتازی قرنیه: چشم نباید نشانه‌ای از بیرون‌زدگی یا نازک‌شدن غیرطبیعی قرنیه داشته باشد.
- تأیید نهایی جراح: صرفاً داشتن نمره منفی یا مثبت، به‌تنهایی مجوز انجام عمل ترمیمی نیست و تصمیم نهایی پس از معاینه کامل گرفته می‌شود.
چگونه احتمال برگشت نمره چشم را کاهش دهیم؟
رعایت مراقبت‌های بعد از عمل و انتخاب زمان مناسب برای جراحی، می‌تواند احتمال برگشت نمره چشم را کاهش دهد:
- مصرف دقیق قطره‌های تجویزی: قطره‌های کورتیکواستروئیدی را دقیقاً طبق دستور جراح مصرف کنید.
- استفاده از اشک مصنوعی: برای کاهش خشکی و کمک به روند بهبودی، اشک مصنوعی را طبق توصیه پزشک استفاده کنید.
- محافظت در برابر نور خورشید: در برابر اشعه فرابنفش از عینک آفتابی مناسب استفاده کنید.
- از مالیدن چشم خودداری کنید: به‌ویژه در ماه‌های اول پس از عمل، چشم‌ها را نمالید.
- ثابت بودن نمره چشم: بهتر است نمره چشم در سال منتهی به جراحی تغییر قابل‌توجهی نداشته باشد.
مکمل‌ها یا تمرینات چشمی، پشتوانه علمی معتبری برای جلوگیری از برگشت نمره چشم ندارند. ویدئو زیر در مورد بهترین زمان انجام لیزیک صحبت میکند.
چه تغییراتی در بینایی نیاز به مراجعه فوری دارند؟
برخی علائم ارتباطی با نوسانات طبیعی یا برگشت نمره ندارند و خطرات جدی‌تری را نشان می‌دهند. در صورت بروز هر یک از نشانه‌های زیر فوراً به چشم‌پزشک مراجعه کنید:
- افت ناگهانی و واضح بینایی در یک یا هر دو چشم
- درد شدید و ضربان‌دار که با مصرف مسکن آرام نمی‌شود
- قرمزی شدید چشم همراه با ترشحات غیرطبیعی
- حساسیت آزاردهنده به نور محیط
- مشاهده جرقه‌های نوری بی‌دلیل یا افزایش ناگهانی نقاط شناور و مگس‌پران
- احساس وجود پرده تاریک روی بخشی از میدان دید
جمع بندی
بیایید روراست باشیم؛ جراحی لازک معجزه نمی‌کند که بافت زنده چشم را برای همیشه به قطعه‌ای شیشه‌ای و بی‌تغییر تبدیل کند. بدن شما پویاست و قرنیه در گذر زمان واکنش‌های ترمیمی نشان می‌دهد که در درصدی از افراد به برگشت نمره چشم ختم می‌شود.
با این حال، رعایت مراقبت‌های دارویی و انتخاب زمان درست برای عمل، این احتمال را به حداقل می‌رساند.
اگر بعد از لازک با تاری دید، تغییر نمره چشم یا کاهش کیفیت بینایی مواجه شده‌اید، مهلا اپتیک می‌تواند در مسیر بررسی وضعیت بینایی و انتخاب عینک یا لنز مناسب در کنار شما باشد.
شما چه تجربه‌ای از تاری دید پس از عمل دارید؟ سوالات و دغدغه‌های خود را در بخش کامنت‌ها برای ما بنویسید.
سوالات متداول درباره برگشت نمره چشم بعد از عمل لازک
در ادامه به پرتکرارترین سوالات شما پاسخ می‌دهیم:
۱– آیا نمره ۰٫۵ یا ۰٫۷۵ بعد از لازک به عینک نیاز دارد؟
استفاده از عینک برای این نمره‌های پایین الزامی نیست و کاملاً به نیاز بینایی شما بستگی دارد. اگر تاری دید، انجام کارهای روزمره شما را مختل میکند یا در رانندگی شبانه مشکل دارید، پزشک برای شما عینک تجویز میکند. در غیر این صورت، بسیاری از افراد با این نمره بدون عینک زندگی راحتی دارند.
۲– آیا ممکن است فقط نمره یکی از چشم‌ها بعد از لازک برگردد؟
بله، چشم‌ها اعضای مستقلی هستند و روند ترمیم بافتی در آن‌ها متفاوت پیش می‌رود. ممکن است ضخامت سلول‌های سطحی در یک چشم بیشتر از چشم دیگر افزایش یابد و باعث تفاوت نمره شود. تأیید قطعی این موضوع به معاینه دقیق هر دو چشم نیاز دارد.
۳– آیا استفاده زیاد از موبایل باعث برگشت نمره چشم می‌شود؟
خیر، خیره شدن به صفحات دیجیتال ساختار فیزیکی قرنیه را تغییر نمی‌دهد. استفاده طولانی از موبایل با کاهش دفعات پلک زدن، باعث خستگی و خشکی سطح چشم می‌شود که به صورت تاری دید موقت بروز میکند. این حالت رگرسیون واقعی عیب انکساری نیست.
۴– آیا خشکی چشم می‌تواند نتیجه نمره‌سنجی بعد از لازک را تغییر دهد؟
بله، لایه اشکی اولین سطح انکساری چشم محسوب می‌شود. به گزارش AAO، ناپایداری لایه اشکی کیفیت دید را کاهش می‌دهد و اندازه‌گیری دقیق نمره را مختل میکند. پزشکان پیش از هر تصمیم درمانی، ابتدا خشکی چشم را درمان می‌کنند تا نمره‌سنجی تکرارپذیر و معتبر باشد.
۵– آیا بارداری باعث تغییر نمره چشم بعد از لازک می‌شود؟
بله، تغییرات هورمونی و احتباس مایعات در دوران بارداری روی ضخامت و انحنای قرنیه تأثیر می‌گذارد. طبق راهنمای منتشرشده توسط آکادمی چشم‌پزشکی آمریکا، این تغییرات نمره چشم معمولاً موقتی هستند. شما باید هرگونه تصمیم برای جراحی ترمیمی را به چند ماه پس از زایمان و پایان دوره شیردهی موکول کنید تا وضعیت چشم کاملاً ثابت شود.
۶– آیا پیرچشمی همان برگشت نمره چشم بعد از لازک است؟
خیر، این دو پدیده کاملاً متفاوت هستند. رگرسیون بر اثر تغییر در شکل قرنیه ایجاد می‌شود، اما پیرچشمی به دلیل کاهش انعطاف‌پذیری عدسی داخل چشم در سنین بالای چهل سال رخ می‌دهد. عمل لازک جلوی روند طبیعی پیرچشمی را نمی‌گیرد و شما برای مطالعه به عینک نیاز پیدا می‌کنید.
۷– اگر ضخامت قرنیه کم باشد، برگشت نمره چشم چگونه درمان می‌شود؟
در صورت نازک بودن قرنیه، جراحی مجدد لیزری ایمن نیست و پزشک این کار را انجام نمی‌دهد. در این شرایط، راهکارهای جایگزین شامل تجویز عینک، استفاده از لنزهای تماسی یا در موارد خاص، کاشت لنزهای داخل چشمی با توجه به نظر متخصص بررسی می‌شود.
۸– آیا بعد از عمل ترمیمی نیز احتمال برگشت نمره چشم وجود دارد؟
بله، هیچ جراحی انکساری نتیجه‌ای بدون تغییر مطلق ندارد. ماندگاری نتیجه عمل دوم به میزان تراش مجدد، ویژگی‌های بیومکانیکی قرنیه و روند ترمیم بافت بستگی دارد. با این حال، استفاده از داروهای خاص حین عمل توسط جراح، این احتمال را به حداقل می‌رساند.
۹– عمل لازک چه تأثیری بر جراحی آب مروارید در آینده دارد؟
سابقه جراحی انکساری مانند لازک، انحنای طبیعی قرنیه را تغییر می‌دهد. بر اساس نوشته‌ی لوری بیکر، این تغییر هندسی، محاسبه دقیق قدرت لنز داخل چشمی برای عمل آب مروارید را دشوارتر میکند. شما باید جراح آب مروارید خود را از سابقه عمل لیزری مطلع کنید. نگهداری اطلاعات و نسخه‌های پیش از جراحی لازک، به پزشک در محاسبه دقیق‌تر لنز یاری می‌رساند.
شاید خوشتان بیاد
ثبت دیدگاه